Bạn Hoàng (TP. Hồ Chí Minh) hỏi qua email: Bạn tôi nhờ tôi đứng tên tài khoản ngân hàng để nhận, chuyển tiền nhiều lần trong ngày. Việc này tôi có bị rủi ro pháp lý gì không?
Luật sư Trần Nguyễn Bình Nguyên - Công ty Luật TNHH Đông Pháp (Đoàn Luật sư TP. Hồ Chí Minh) tư vấn:
|
Theo quy định tại điểm a khoản 5 Điều 26 Nghị định số 88/2019/NĐ-CP ngày 14/11/2019 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 143/2021/NĐ-CP ngày 31/12/2021 thì hành vi cho mượn, cho thuê hoặc để người khác sử dụng trái phép tài khoản thanh toán là hành vi vi phạm pháp luật. Người thực hiện hành vi này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính với mức tiền phạt từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng trong trường hợp chưa đủ yếu tố để truy cứu trách nhiệm hình sự. Trong trường hợp cho thuê, cho thuê, mượn, cho mượn tài khoản thanh toán, mua, bán thông tin tài khoản thanh toán với số lượng từ 10 tài khoản thanh toán trở lên, mức phạt cao nhất lên đến 100 triệu đồng.
Không dừng lại ở trách nhiệm hành chính trong trường hợp tài khoản ngân hàng do bạn đứng tên bị người khác lợi dụng để thực hiện các hành vi phạm tội như lừa đảo chiếm đoạt tài sản, đánh bạc trái phép hoặc rửa tiền thì căn cứ theo Bộ luật Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung các năm 2017 và 2025) bạn vẫn có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự với vai trò đồng phạm ngay cả khi không trực tiếp thực hiện hành vi phạm tội. Tùy theo tính chất, mức độ vi phạm, giá trị giao dịch và hậu quả thiệt hại xảy ra hình phạt có thể được áp dụng từ phạt tiền, cải tạo không giam giữ đến phạt tù theo quy định của Bộ luật Hình sự.
Ngoài ra, theo quy định tại Luật Phòng, chống rửa tiền năm 2022 các tổ chức tín dụng có trách nhiệm theo dõi, giám sát và báo cáo các giao dịch đáng ngờ trong đó bao gồm các giao dịch có tần suất cao, diễn ra nhiều lần trong ngày. Khi tài khoản phát sinh giao dịch thuộc diện nghi ngờ, chủ tài khoản có nghĩa vụ giải trình và chứng minh nguồn gốc hợp pháp của dòng tiền. Trường hợp không chứng minh được thì chủ tài khoản có thể phải đối mặt với các biện pháp kiểm soát, xử lý theo quy định pháp luật. Theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 tài khoản có dấu hiệu vi phạm hoặc tiềm ẩn rủi ro pháp lý có thể bị phong tỏa, hạn chế hoặc chấm dứt giao dịch đồng thời thông tin của chủ tài khoản có thể bị ghi nhận trên hệ thống thông tin tín dụng từ đó ảnh hưởng lâu dài đến uy tín tài chính, khả năng vay vốn và tiếp cận các dịch vụ ngân hàng trong tương lai.
Từ các căn cứ pháp lý nêu trên có thể khẳng định rằng việc bạn đứng tên tài khoản ngân hàng hộ người khác để nhận và chuyển tiền nhiều lần trong ngày là hành vi tiềm ẩn rủi ro pháp lý nghiêm trọng và bị pháp luật nghiêm cấm kể cả trong trường hợp bạn đứng tên không trực tiếp hưởng lợi hoặc không biết rõ mục đích sử dụng tài khoản.
Bạn cần tuyệt đối không cho mượn, cho thuê hoặc để người khác sử dụng trái phép tài khoản ngân hàng của mình đồng thời bảo mật chặt chẽ các thông tin liên quan đến tài khoản cá nhân. Trường hợp bạn đã lỡ thực hiện hành vi trên cần chủ động chấm dứt ngay, liên hệ ngân hàng để khóa tài khoản và khi cần thiết bạn trình báo cơ quan chức năng nhằm kịp thời phối hợp xử lý hạn chế tối đa các hậu quả pháp lý có thể phát sinh.
Theo Luật sư Trần Nguyễn Bình Nguyên